Barn og unge og låginntekt i tre aldersgrupper, i store kommunar og etter innvandrarbakgrunn

Når du les og jobbar med tala no, så hugs at det er talet for kor mange som lever med vedvarande låginntekt, vi her bruker som ein indikator for kor mange som lever i fare for å oppleve fattigdom.

Betre for dei yngste barna

Fram til 2020–2022 var det gjerne dei yngste barna på 0–5 år som hadde størst sannsyn for å tilhøyre eit hushald med låginntekt. Men det har blitt betre for dei yngste barna sidan då. I 2020–2022 sokk andelen med låginntekt for dei, frå 10,4 prosent til 9,3 og 9,5 i dei to neste treårsperiodane. Fallet i andelen barn i alderen 0–5 år som har låginntekt, kom samstundes med at barnetrygda auka for denne aldersgruppa.

Også blant dei litt eldre barna ser vi ein viss nedgang. Den nedgangen er litt svakare enn blant dei yngste, slik at låginntektsandelen no er høgast blant barna i alderen 6–10 år.   

Andelen barn og unge med låginntekt gjekk ned i kommunane med flest barn

Det er stor variasjon mellom kommunar når det gjeld kor store andelar barn som lever i hushald med vedvarande låginntekt.

Frå 2018–2020 til 2022–2024 ser vi ein reduksjon i andelen barn og unge som lever med vedvarande låginntekt i alle dei tjue kommunane med flest barn i Noreg.

I 2022–2024 fann vi størst andelar for barn og unge som lever med vedvarande låginntekt i nabobyane Sarpsborg og Fredrikstad. 

Oslo skil seg litt ut med ei positiv utvikling over nokre år. Her har andelen barn og unge som lever med vedvarande låginntekt, blitt mest redusert blant dei femten største kommunane sidan 2018–2020, og var på 13,2 prosent i 2022–2024. Vi må heilt tilbake til 2006 for å finne ein tilsvarande andel.

Løys oppgåve B og C før du går vidare 

Seks av ti barn og unge med vedvarande låginntekt har innvandrarbakgrunn

No skal vi snakke om forskjellar i låginntekt mellom barn og unge med og utan innvandrarbakgrunn. I statistikken betyr innvandrarbakgrunn anten at barn eller unge har innvandra til Noreg, eller er fødde her i landet av foreldre som har innvandra.

Tala for vedvarande låginntekt viser stort sett ein nedgang dei siste åra, også for andelen blant barn og unge med innvandrarbakgrunn. Men barn og unge med innvandrarbakgrunn er framleis sterkt overrepresenterte, og seks av ti barn i låginntektsgruppa har innvandrarbakgrunn.

Barn som sjølv har innvandra til landet (innvandrarbarn i figur 4), har framleis stort sannsyn for å tilhøyre eit hushald med vedvarande låginntekt. Mellom dei to siste treårsperiodane var det ein oppgang i andelen innvandrarbarn med vedvarande låginntekt, frå 42,2 til 46,9 prosent. Oppgangen kjem av at ukrainske barn no er med i tala for treårsperioden 2022–2024. 

Låginntektsandelar for innvandrarar blir påverka av talet på innvandrarar som kjem i ulike periodar, og for 2022–2024 kjem auken i hovudsak av barnefamiliar frå Ukraina. Spesielt flyktningar har jamt over låg inntekt dei første åra. Mange flyktningar har til dels svært låg årsinntekt det året dei kjem til Noreg, og det påverkar gjennomsnittsinntekta deira over tre år. Men inntektsnivået aukar vanlegvis når dei har budd i Noreg ein stund. (Normann, 2026). 

28 500 innvandrarbarn og 33 800 norskfødde barn av innvandrarforeldre hadde vedvarande låginntekt i 2022–2024, mens det same gjaldt for 36 400 barn utan innvandrarbakgrunn.

I 2022–2024 var låginntektsandelen for barn som sjølv har innvandra til Noreg (innvandrarbarn), på 46,9 prosent. Dette var ein auke på 4,7 prosentpoeng frå 2021–2023, som er 5 700 færre innvandrarbarn med vedvarande låginntekt enn året før. 

Blant norskfødde barn med innvandrarforeldre gjekk andelen derimot ned i 2022–2024, då var han 24,8 prosent, mot 26,1 prosent i 2021–2023. For barn utan innvandrarbakgrunn var låginntektsandelen 4,7 prosent i 2022–2024, ned 0,3 prosentpoeng frå 2021–2023. 

Andelen barn med vedvarande låginntekt blant barn som sjølv har innvandra (innvandrarbarn), var på sitt lågaste i 2009–2011 med 39,8 prosent. For norskfødde barn med innvandrarforeldre tilhøyrde då 29,3 prosent låginntektsgruppa, og 4,6 prosent av barn utan innvandrarbakgrunn gjorde også det.